అకిలెస్ టెండినిటిస్ అనేది అకిలెస్ స్నాయువుకు గాయం కావడం వల్ల ఏర్పడిన పరిస్థితి. తగినంత విశ్రాంతి లేకుండా దీన్ని ఎక్కువగా లేదా చాలా గట్టిగా ఉపయోగించడం వల్ల అకిలెస్ టెండినిటిస్ పరిస్థితి సంభవించవచ్చు. దీనిని అతిగా వాడటం అంటారు. ఇది స్పష్టమైన కారణం లేకుండా కూడా అభివృద్ధి చెందుతుంది. అకిలెస్ టెండినిటిస్ అనేది దిగువ కాలు వెనుక భాగంలో ఉన్న కాఫ్ కండరాలను మడమ ఎముకకు కలిపే కణజాల బ్యాండ్. ఈ తరహా పరిస్థితిని కొన్నిసార్లు అకిలెస్ టెండినోపతి అని పిలుస్తారు. టెండినోపతి అనేది స్నాయువును ప్రభావితం చేసే పరిస్థితులకు ఒక సాధారణ పదం. ఇది తరచుగా ఎంతో కష్టపడి లేదా ఎక్కువసేపు పరిగెత్తేవారిలో అకస్మాత్తుగా సంభవిస్తుంది.
అకస్మాత్తుగా పరగును పెంచడం లేదా వేగాన్ని అందుకునే రన్నర్లలో సంభవించే ఈ పరిస్థితి… వారాంతాల్లో మాత్రమే టెన్నిస్ లేదా బాస్కెట్బాల్ వంటి క్రీడలు ఆడే మధ్య వయస్కులలో కూడా కనిపించడం సాధారణం. చాలా తరచుగా, అకిలెస్ టెండినిటిస్ను ఆరోగ్య సంరక్షణ నిపుణుల మార్గదర్శకత్వంలో ఇంట్లోనే చికిత్స చేయవచ్చు. అకిలెస్ టెండినిటిస్ తిరిగి రాకుండా నిరోధించడానికి స్వీయ-సంరక్షణ చర్యలు సహాయపడతాయి. అకిలెస్ టెండినిటిస్ యొక్క తీవ్రమైన కేసులు స్నాయువు కన్నీళ్లకు దారితీయవచ్చు, దీనిని చీలికలు అని కూడా పిలుస్తారు. వాటిని సరిచేయడానికి కన్నీళ్లకు శస్త్రచికిత్స అవసరం కావచ్చు.
అకిలెస్ టెండినిటిస్ లక్షణాలు Symptoms
ఈ పరిస్థితి ఉత్పన్నం కావడంతో నొప్పి చాలా తరచుగా కాలు వెనుక భాగంలో తేలికపాటి నొప్పిగా ప్రారంభం అవుతుంది. పరుగు లేదా ఇతర క్రీడా కార్యకలాపాల తర్వాత మడమ పైన కూడా నొప్పి ఏర్పడవచ్చు. ఎక్కువసేపు పరిగెత్తిన తర్వాత, మెట్లు ఎక్కడం లేదా స్ప్రింటింగ్ చేసిన తర్వాత నొప్పి మరింత తీవ్రం కావడం లేదా తీవ్రమైన మంట సంభవించవచ్చు. కాలక్రమేణా, విశ్రాంతి సమయంలో కూడా నొప్పి ఉండవచ్చు. అకిలెస్ టెండినిటిస్ ప్రభావిత పాదాన్ని ఉపయోగించడం కష్టతరం చేస్తుంది. ఆ ప్రాంతం మృదువుగా లేదా గట్టిగా ఉండవచ్చు, ముఖ్యంగా ఉదయం. నొప్పి సాధారణంగా తేలికపాటి కార్యకలాపాలతో మెరుగుపడుతుంది.
అకిలెస్ టెండినిటిస్ కారణాలు Causes
పునరావృతమయ్యే లేదా తీవ్రమైన ఒత్తిడి అకిలెస్ స్నాయువుపై పడిన కారణంగా అకిలెస్ టెండినిటిస్ ఉత్పన్నం అవుతుంది. అయితే కొన్నిసార్లు కారణం స్పష్టంగా ఉండక పోవచ్చు. అకిలెస్ స్నాయువు అనేది కాఫ్ కండరాలను మడమ ఎముకకు కలిపే కణజాల బ్యాండ్. ఈ స్నాయువు నడుస్తున్నప్పుడు, దూకుతున్నప్పుడు, ఎక్కేటప్పుడు లేదా కాలి చివర నిలబడినప్పుడు ఉపయోగించబడుతుంది. అకిలెస్ టెండినిటిస్ స్నాయువు మధ్య భాగంలో లేదా మడమ ఎముకకు అంటుకునే చోట సంభవించవచ్చు. అకిలెస్ టెండన్ వయస్సుతో పాటు బలహీనపడుతుంది. అది గాయపడటం సులభతరం చేస్తుంది. వారాంతాల్లో మాత్రమే క్రీడలు ఆడేవారిలో కూడా ఇది సంభవిస్తుంది. అయితే కాలక్రమేణా పెరగకుండా ఎక్కువ దూరం, వేగంగా లేదా ఎక్కువసేపు పరిగెత్తడం ప్రారంభించేవారు తగు జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి. లేదంటే వీరికి అకిలెస్ టెండినిటిస్ ఏర్పడే ప్రమాదం పోంచి ఉంది.
ప్రమాద కారకాలు Risk factors
అకిలెస్ టెండినిటిస్ ప్రమాదాన్ని పెంచే అంశాలు:
- వయస్సు Age: అకిలెస్ టెండినిటిస్ వయస్సుతో పాటు ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది.
- శారీరక సమస్యలు Physical problems : పాదంలో ఫ్లాట్ ఆర్చ్ లేదా హై ఆర్చ్ అకిలెస్ టెండైనిటిస్లో ఒత్తిడిని పెంచుతుంది. ఊబకాయం మరియు బిగుతుగా ఉండే దూడ కండరాలు కూడా స్నాయువు ఒత్తిడిని పెంచుతాయి. వేర్వేరు పొడవులు ఉన్న కాళ్ళు ఉండటం కూడా ప్రమాదాన్ని పెంచుతుంది.
- అకిలెస్ టెండినిటిస్ కలిగి ఉండటం Having had Achilles tendinitis: ఇది మళ్ళీ వచ్చే ప్రమాదాన్ని పెంచుతుంది.
- శిక్షణ ఎంపికలు Training choices : అరిగిపోయిన బూట్లలో పరుగెత్తడం వల్ల అకిలెస్ టెండినిటిస్ ప్రమాదం పెరుగుతుంది. పేలవమైన రూపంలో పరుగెత్తడం కూడా సాధ్యమే. వెచ్చని వాతావరణంలో కంటే చల్లని వాతావరణంలో స్నాయువు నొప్పి ఎక్కువగా వస్తుంది. కొండలపై పరుగెత్తడం వల్ల అకిలెస్ గాయం వచ్చే ప్రమాదం కూడా పెరుగుతుంది.
- వైద్య పరిస్థితులు Medical conditions : సోరియాసిస్, అధిక కొలెస్ట్రాల్ లేదా అధిక రక్తపోటు అని పిలువబడే చర్మ పరిస్థితి ఉన్నవారికి అకిలెస్ టెండినిటిస్ వచ్చే ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉంటుంది.
- మందులు Medicines: ఫ్లోరోక్వినోలోన్స్ అని పిలువబడే కొన్ని రకాల యాంటీబయాటిక్స్ అకిలెస్ టెండినిటిస్ యొక్క అధిక రేట్లతో ముడిపడి ఉన్నాయి.
సమస్యలు Complications
అకిలెస్ టెండినిటిస్ స్నాయువును బలహీనపరుస్తుంది. బలహీనత వల్ల చిరిగిపోయే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుంది, దీనిని చీలిక అని కూడా అంటారు. అకిలెస్ చీలిక అనేది తీవ్రమైన గాయం, దీనిని తరచుగా మరమ్మతు చేయడానికి శస్త్రచికిత్స అవసరం అవుతుంది.
రోగ నిర్ధారణ Diagnosis
శారీరక పరీక్ష సమయంలో, మీ వైద్య నిపుణుడు నొప్పి, సున్నితత్వం లేదా వాపు ఎక్కడ ఉందో తెలుసుకోవడానికి ఆ ప్రాంతంపై సున్నితంగా నొక్కుతారు. పాదం మరియు చీలమండ మిగిలిన భాగాలను ఎలా ఉన్నాయో చూస్తారు. నొప్పి తీవ్రతను బట్టి ఈ క్రింది పరీక్షలను కూడా నిర్వహించవచ్చు.
ఇమేజింగ్ పరీక్షలు: Imaging tests
ఈ పరీక్షలలో ఒకటి లేదా అంతకంటే ఎక్కువ అకిలెస్ టెండినిటిస్ను నిర్ధారించడంలో సహాయపడతాయి:
ఎక్స్-రే X-rays: X-రే కిరణాలు స్నాయువులు వంటి మృదు కణజాలాలను చూపించవు. కానీ అవి అకిలెస్ టెండినిటిస్ యొక్క కొన్ని సంకేతాలను చూపించవచ్చు. అదే లక్షణాలకు కారణమయ్యే ఇతర పరిస్థితులను తోసిపుచ్చడంలో సహాయపడతాయి.
అల్ట్రాసౌండ్ Ultrasound : స్నాయువులు వంటి మృదు కణజాలాలను చూడటానికి ఈ పరికరం ధ్వని తరంగాలను ఉపయోగిస్తుంది. అల్ట్రాసౌండ్ అకిలెస్ టెండన్ ఎలా కదులుతుందో చూపించడానికి దాని నిజ-సమయ చిత్రాలను కూడా తయారు చేయగలదు. కలర్-డాప్లర్ అల్ట్రాసౌండ్ స్నాయువు చుట్టూ రక్త ప్రవాహాన్ని చూడవచ్చు.
ఎమ్మారై MRI : రేడియో తరంగాలు మరియు బలమైన అయస్కాంతాన్ని ఉపయోగించి, ఎమ్మారై స్కాన్లు అకిలెస్ టెండన్ను వివరంగా చూపుతాయి.
వైద్యుడిని ఎప్పుడు చూడాలి When to see a doctor
అకిలెస్ స్నాయువు చుట్టూ నొప్పి ఉంటే అది తగ్గకపోతే, మీ వైద్య నిపుణుడిని సంప్రదించండి. నొప్పి అకస్మాత్తుగా తీవ్రంగా ఉంటే లేదా మిమ్మల్ని కదలకుండా చేస్తే, మీ అకిలెస్ స్నాయువును చిరిగి ఉండవచ్చు. ఈ పరిస్థితుల్లో తక్షణం వైద్య సహాయం తీసుకోవడం చాలా అవసరం.
చికిత్స Treatment
అకిలెస్ టెండినిటిస్ చాలా తరచుగా స్వీయ సంరక్షణతో బాగా పనిచేస్తుంది. కానీ మీ లక్షణాలు తీవ్రంగా లేదా దీర్ఘకాలికంగా ఉంటే, ప్రయత్నించవలసిన ఇతర చికిత్సలలో ఈ క్రిందివి ఉండవచ్చు.
మందులు Medicines :
ప్రిస్క్రిప్షన్ లేకుండా మీరు పొందగల నొప్పి మందులు సహాయపడవచ్చు. వీటిలో ఇబుప్రోఫెన్ (అడ్విల్, మోట్రిన్ ఐబి, ఇతరాలు) లేదా నాప్రోక్సెన్ సోడియం (అలేవ్) ఉన్నాయి. ఇవి తగినంతగా సహాయపడకపోతే, వాపు మరియు చికాకును తగ్గించడానికి మరియు నొప్పిని తగ్గించడానికి మీరు మందుల కోసం ప్రిస్క్రిప్షన్ పొందవచ్చు, వాపుతో కూడిన మంటను తగ్గించేందుకు కూడా మందులు ఉన్నాయి, వాటిని వాపు నివారిణులు అని పిలుస్తారు.
- నైట్రోగ్లిజరిన్ ప్యాచ్ Nitroglycerin patch : వైద్యం మరియు నొప్పి నివారణకు మీరు స్నాయువుపై ప్యాచ్ను ఉంచుతారు. మీరు స్నాయువు యొక్క గొంతు భాగంలో ప్రతిరోజూ 2 నుండి 3 నెలల పాటు ప్యాచ్ను ఉంచాల్సి రావచ్చు.
శారీరక చికిత్స Physical therapy
ఒక ఫిజియో థెరపి చికిత్సకుడు ఈ క్రింది వాటిని సూచించవచ్చు:
వ్యాయామం Exercise : ఒక చికిత్సకుడు అకిలెస్ స్నాయువును నయం చేయడానికి మరియు బలోపేతం చేయడానికి రూపొందించిన వ్యాయామాలను సూచించవచ్చు. బరువున్న మడమ రైజెస్ వంటి భారీ లోడ్లను ఉపయోగించి చేసే రెసిస్టెన్స్ వ్యాయామాలు, దీర్ఘకాలికంగా కొనసాగుతున్న అకిలెస్ టెండినిటిస్కు ప్రత్యేకంగా సహాయపడతాయి.
ఆర్థోటిక్ పరికరాలు Orthotic devices : మీ మడమను కొద్దిగా పెంచే షూ ఇన్సర్ట్ లేదా వెడ్జ్ స్నాయువుపై ఒత్తిడిని తగ్గిస్తుంది. కొన్ని స్నాయువు నొప్పికి, హీల్ ప్యాడ్ గొంతు ప్రాంతాన్ని కుషన్ చేయగలదు.
కొత్త చికిత్సలు Newer therapies
ఈ చికిత్సలు కొంత విజయంతో అకిలెస్ టెండినిటిస్కు ఉపయోగించబడ్డాయి:
- ఎక్స్ట్రాకార్పోరియల్ షాక్ వేవ్ థెరపీ Extracorporeal shock wave therapy (ESWT): ఈ చికిత్సకు శరీరంలో కోత పెట్టాల్సిన అవసరం లేదు, దీనిని నాన్-ఇన్వాసివ్ అని పిలుస్తారు. ఇది గాయపడిన కణజాలానికి షాక్ తరంగాలను పంపి నొప్పిని తగ్గించి, వైద్యం చేయడంలో సహాయపడుతుంది. స్వీయ-సంరక్షణ చర్యలు పని చేయనప్పుడు కానీ, శస్త్రచికిత్సను నిర్ణయించే ముందు కానీ దీనిని తరచుగా ఉపయోగిస్తారు. చికిత్సలో ఒక్కొక్కటి 30 నిమిషాలు లేదా అంతకంటే తక్కువ వ్యవధిలో ఉండే సెషన్ల శ్రేణి ఉంటుంది. దుష్ప్రభావాలు సాధారణంగా తేలికపాటివి. వాటిలో చికిత్స చేయబడిన ప్రదేశంలో గాయాలు, వాపు, నొప్పి, తిమ్మిరి లేదా జలదరింపు ఉండవచ్చు.
- ప్లేట్లెట్ అధికంగా ఉండే ప్లాస్మా Platelet-rich plasma : ఈ చికిత్స, షాట్లుగా ఇవ్వబడుతుంది. ఇది ఒక వ్యక్తి యొక్క స్వంత ప్లేట్లెట్లను ఉపయోగిస్తుంది. ప్లేట్లెట్లు అనేవి రక్తస్రావాన్ని ఆపడానికి మరియు వైద్యం ప్రారంభించడానికి గడ్డలను ఏర్పరుస్తాయి. ప్లేట్లెట్ అధికంగా ఉండే ప్లాస్మా శరీరం నయం కావడానికి సహాయపడే పెరుగుదల కారకాలను కలిగి ఉంటుంది.
- అల్ట్రాసౌండ్-గైడెడ్ టెనోటమీ Ultrasound-guided tenotomy : ఈ చికిత్స స్నాయువు యొక్క దెబ్బతిన్న భాగాలను విచ్ఛిన్నం చేయడానికి మరియు అనారోగ్యకరమైన కణజాలాన్ని తొలగించడానికి ఒక ప్రత్యేక పరికరాన్ని ఉపయోగిస్తుంది. ఈ ప్రక్రియ చిన్న కోత ద్వారా జరుగుతుంది. అల్ట్రాసౌండ్ పరికరాన్ని మార్గనిర్దేశం చేస్తుంది. ఈ ప్రక్రియ స్నాయువును నయం చేయడం ప్రారంభించడానికి సహాయం చేస్తుంది. మొదటి కొన్ని వారాల పాటు, మీకు క్రచెస్ మరియు వాకింగ్ బూట్ అవసరం. స్నాయువు పూర్తిగా నయం కావడానికి సాధారణంగా చాలా నెలలు పడుతుంది.
- అల్ట్రాసౌండ్-గైడెడ్ టెండన్ స్క్రాపింగ్ Ultrasound-guided tendon scraping : టెండినోపతిలో, చిన్న నరాలు మరియు నాళాలు స్నాయువులోకి పెరుగుతాయి, ఇది నొప్పిని కలిగిస్తుంది. స్నాయువు స్క్రాపింగ్ అనేది ఒక చిన్న కోత ద్వారా చేసే ప్రక్రియ. అల్ట్రాసౌండ్ పరికరాన్ని మార్గనిర్దేశం చేస్తుంది. ఈ పరికరం స్నాయువు యొక్క ఉపరితలాన్ని గీస్తుంది. ఇది అసాధారణ నరాలు మరియు నాళాలను డిస్కనెక్ట్ చేస్తుంది. ఇది త్వరగా నొప్పి నుండి ఉపశమనం కలిగిస్తుంది మరియు ఒక వారంలోపు కార్యకలాపాలకు తిరిగి రావచ్చు.
స్వీయ సంరక్షణ Self-care
స్వీయ సంరక్షణలో ఈ క్రిందివి ఉంటాయి. వీటిని తరచుగా ఆర్.ఐ.సి.ఇ (R.I.C.E.) అని పిలుస్తారు:
- విశ్రాంతి Rest: మీరు చాలా రోజులు వ్యాయామం చేయవలసి రావచ్చు. లేదా మీరు అకిలెస్ స్నాయువును ఒత్తిడి చేయని కార్యకలాపాలను చేయవచ్చు. అంటే ఈత కొట్టడం లేదా డీప్-వాటర్ రన్నింగ్. తీవ్రమైన అకిలెస్ టెండినిటిస్ కోసం, మీరు వాకింగ్ బూట్ ధరించి క్రచెస్ ఉపయోగించాల్సి రావచ్చు.
- మంచు Ice: నొప్పి లేదా వాపును తగ్గించడానికి, వ్యాయామం తర్వాత లేదా మీకు నొప్పి అనిపించినప్పుడు స్నాయువుకు దాదాపు 15 నిమిషాలు ఐస్ ప్యాక్ను వర్తించండి.
- కుదింపు Compression: ప్రభావిత ప్రాంతంలో పట్టుకునే చుట్టలు లేదా ఎలాస్టిక్ బ్యాండేజీలు వాపును తగ్గించడంలో మరియు స్నాయువు ఎక్కువగా కదలకుండా ఉంచడంలో సహాయపడతాయి.
- ఎత్తు Elevation: వాపును తగ్గించడానికి ప్రభావిత పాదాన్ని మీ గుండె స్థాయి కంటే పైకి ఎత్తండి. రాత్రిపూట మీ ప్రభావిత పాదాన్ని పైకి లేపి నిద్రించండి.
నివారణ Prevention
అకిలెస్ టెండినిటిస్ను నివారించడం సాధ్యం కాకపోవచ్చు. కానీ ప్రమాదాన్ని తగ్గించడానికి ఇక్కడ కొన్ని మార్గాలు ఉన్నాయి:
- మీ కార్యాచరణ స్థాయిని నెమ్మదిగా పెంచండి Increase your activity level slowly: మీరు కొత్త వ్యాయామాన్ని ప్రారంభిస్తుంటే, నెమ్మదిగా ప్రారంభించండి. మీరు ఎంతసేపు మరియు కఠినంగా శిక్షణ ఇస్తున్నారో కొద్దికొద్దిగా పెంచండి.
- తేలికగా తీసుకోండి Take it easy : మీ స్నాయువులపై ఎక్కువ ఒత్తిడిని కలిగించే కార్యకలాపాలు చేయవద్దు, ఉదాహరణకు హిల్ రన్నింగ్ లేదా ట్రెచ్చింగ్ వంటి వాటికి మీరు అలవాటుపడకపోతే వాటిని తేలికగా తీసుకోండి. మీరు కఠినమైన కార్యాచరణ చేస్తే, నెమ్మదిగా వ్యాయామం చేయడం ద్వారా ముందుగా వేడెక్కండి. వ్యాయామం చేసేటప్పుడు మీకు నొప్పి అనిపిస్తే, ఆగి విశ్రాంతి తీసుకోండి.
- మీ బూట్లు బాగా ఎంచుకోండి Choose your shoes well : వ్యాయామం కోసం మీరు ధరించే బూట్లు మీ మడమను కుషన్ చేయాలి. అకిలెస్ స్నాయువులో ఉద్రిక్తతను తగ్గించడంలో సహాయపడటానికి వాటికి దృఢమైన ఆర్చ్ సపోర్ట్ ఉండాలి. అరిగిపోయిన బూట్లను మార్చండి. మీ బూట్లు మంచి స్థితిలో ఉన్నప్పటికీ మీ పాదాలకు మద్దతు ఇవ్వకపోతే, రెండు బూట్లలోనూ ఆర్చ్ సపోర్ట్లను ప్రయత్నించండి.
- ప్రతిరోజూ సాగదీయండి Stretch daily : ఉదయం మరియు వ్యాయామానికి ముందు మరియు తర్వాత మీ కాఫ్ కండరాలు మరియు అకిలెస్ స్నాయువును సాగదీయడానికి సమయం కేటాయించండి. ఇది స్నాయువును సరళంగా ఉంచడానికి ఉద్దేశించబడింది. ఇది అకిలెస్ టెండినిటిస్ మళ్ళీ రాకుండా నిరోధించవచ్చు.
- మీ కాఫ్ కండరాలను బలోపేతం చేయండి Strengthen your calf muscles : బలమైన దూడ కండరాలు దూడకు మరియు అకిలెస్ స్నాయువు వ్యాయామం యొక్క ఒత్తిళ్లను నిర్వహించడానికి సహాయపడతాయి.
- క్రాస్-ట్రైన్ Cross-train : ప్రతిరోజూ పరుగెత్తడం మరియు దూకడం వంటి అధిక ప్రభావం చూపే కార్యకలాపాలు చేయవద్దు. విశ్రాంతి రోజులలో, సైక్లింగ్ మరియు ఈత కొట్టడం వంటి తక్కువ ప్రభావం చూపే కార్యకలాపాలు చేయండి.
చివరిగా..!
అకిలెస్ టెండినిటిస్ కోలుకోవడానికి ఓర్పు మరియు నిర్మాణాత్మక విధానం అవసరం. ప్రారంభ దశ “రియాక్టివ్” టెండినిటిస్ RICE పద్ధతి మరియు తాత్కాలిక కార్యాచరణ సవరణకు బాగా స్పందించవచ్చు, దీర్ఘకాలిక కేసులకు తరచుగా స్నాయువు సామర్థ్యాన్ని పునర్నిర్మించడానికి ప్రగతిశీల లోడింగ్ మరియు శారీరక చికిత్స వైపు మార్పు అవసరం. పునరుత్పత్తి వైద్యంలో పురోగతి మరియు స్నాయువు బయోమెకానిక్స్ యొక్క మంచి అవగాహనతో, చాలా మంది వ్యక్తులు 3 నుండి 6 నెలల్లోపు వారి చురుకైన జీవనశైలికి పూర్తిగా తిరిగి రాగలరు. సాగదీయడంలో స్థిరత్వం, సహాయక పాదరక్షలను ధరించడం మరియు ముందస్తు హెచ్చరిక సంకేతాలను వినడం దీర్ఘకాలిక సమస్యలు లేదా భయంకరమైన స్నాయువు చీలికకు వ్యతిరేకంగా ఉత్తమ రక్షణగా మిగిలిపోయింది.
