గోధుమ గ్లూటెన్ అని కూడా పిలువబడే సీటాన్ (సే-టాన్ అని ఉచ్ఛరిస్తారు), శతాబ్దాలుగా చైనీస్ శాఖాహార వంటకాల్లో ఒక సాధారణ పదార్ధంగా ఉంది. ముఖ్యంగా బౌద్ధమతాన్ని ఆచరించే మరియు మతపరమైన కారణాల వల్ల మాంసాన్ని తినని వ్యక్తులు సీటాన్ ను ఎంపిక చేసుకుంటారు. చైనీస్ కుటుంబికులు చాలా మంది సీటాన్ ను, క్రమం తప్పకుండా తీసుకుంటారు. దీనిని మాండరిన్లో మియాన్జిన్ అని మరియు కాంటోనీస్లో మింగ్ గాన్ అని కూడా పిలుస్తారు. ఇది శాఖాహారులకు అత్యంత ఇష్టమైన మొక్కల ఆధారిత ప్రోటీన్లలో ఒకటి. దీనినే కొన్నిసార్లు “గోధుమ మాంసం” అని పిలుస్తారు. పాశ్చాత్య వంటకాల్లో మొక్కల ఆధారిత ప్రోటీన్ ఎంపికగా ప్రజాదరణ పొందింది. దీనిని కూరలు, స్టైర్-ఫ్రైస్, సలాడ్లు మరియు మరిన్నింటిలో టోఫు, ఎడామామ్ లేదా టెంపేకు ప్రత్యామ్నాయంగా కూడా ఉపయోగిస్తారు. మాంసం లేని గ్రౌండ్ “బీఫ్”, డెలి ముక్కలు మరియు సాసేజ్ల వంటి జంతు ప్రోటీన్లకు మొక్కల ఆధారిత అనలాగ్లను తయారు చేయడంలో ఇది ఒక పదార్ధం. అసలు సీటాన్ అంటే ఏమిటీ?, దాని పోషక విలువలు, రుచి, ఆకృతి మరియు దానిని ఎలా ఉపయోగించాలో ఇప్పుడు ఈ అర్టికల్ లో తెలుసుకుందాము.
సీటాన్ అంటే ఏమిటి? What Is Seitan?
సాంప్రదాయకంగా, సీటాన్ను గోధుమ పిండిని నీటితో కలిపి పిండిలా పిసికి తయారు చేసేవారు. పిండి ఏర్పడిన తర్వాత, స్టార్చ్ కొట్టుకుపోతుంది. దీని వలన గ్లూటెన్ ద్రవ్యరాశి మిగిలిపోతుంది. తరువాత సీటాన్ను తరచుగా ఎండబెట్టడం ద్వారా వండుతారు. ఈ రోజుల్లో, మీరు ఇంట్లో సీటాన్ తయారు చేయాలనుకుంటే, మీరు గ్లూటెన్ పిండి అని పిలువబడే కీలకమైన గోధుమ గ్లూటెన్ను కొనుగోలు చేయవచ్చు. ఇది స్టార్చ్ను కడిగే దశను దాటవేయడానికి మిమ్మల్ని అనుమతిస్తుంది. పిండిని రొట్టె, నూడుల్స్, “చికెన్” నగ్గెట్స్ మరియు మరిన్నింటిగా ఆకృతి చేస్తారు. తరువాత నీరు లేదా రసంలో ఎండబెడతారు. కొన్నిసార్లు పోషక ఈస్ట్ లేదా సోయా సాస్ వంటి మసాలా దినుసులు జోడించబడతాయి. సూపర్ మార్కెట్లో సిద్దం చేసిన సీటాన్ను కూడా కొనుగోలు చేయవచ్చు. సాధారణంగా రిఫ్రిజిరేటెడ్ ఉత్పత్తుల విభాగంలో టోఫు విక్రయించే కౌంటర్ల వద్ద సీటాన్ పేర్చబడి ఉంటుంది.
సీటాన్ కు తటస్థ రుచి ఉంటుంది. కొంతమంది దాని రుచి సీజన్ చేయని చికెన్ బ్రెస్ట్ ముక్క లేదా పోర్టోబెల్లో పుట్టగొడుగును పోలి ఉంటుందని చెబుతారు. దాని తేలికపాటి రుచి కారణంగా, మీరు దానిపై విసిరే మూలికలు, సుగంధ ద్రవ్యాలు, సాస్లు మరియు మెరినేడ్ల రుచిని ఇది సులభంగా గ్రహించగలదు, ఇది దాని దాగి ఉన్న ఉమామి మరియు రుచిని బయటకు తెస్తుంది. సీటాన్ అనేది గోధుమ పిండికి స్థితిస్థాపకతను ఇచ్చే ప్రోటీన్ అయిన గోధుమ గ్లూటెన్ కాబట్టి, ఇది జంతువుల మాంసం యొక్క ఆకృతిని అనుకరించే మొక్కల ఆధారిత “మాంసం” ఎంపికలను కోరుకునే వ్యక్తులకు సీటాన్ను ఆకర్షణీయంగా చేసే ప్రత్యేకమైన ఆకృతిని సృష్టిస్తుంది – టోఫు మరియు టెంపే తప్పనిసరిగా అందించనిది.
సీటాన్ న్యూట్రిషన్ వాస్తవాలు Seitan Nutrition Facts
యూనైటెడ్ స్టేట్స్ డైటీషియన్ అసోసియేషన్ ప్రకారం, 2 ఔన్సుల (57 గ్రాములు) ముక్కలు చేసిన సీటాన్లో ఇవి ఉంటాయి:
- కేలరీలు: 100
- కార్బోహైడ్రేట్: 6 గ్రా
- ఫైబర్: 1 గ్రా
- చక్కెరలు: 0 గ్రా
- ప్రోటీన్: 17 గ్రా
- కొవ్వు: 5 గ్రా
- సంతృప్త కొవ్వు: 0 గ్రా
- సోడియం: 440 మి.గ్రా (రోజువారీ విలువ 19%)
- ఇనుము: 5 మి.గ్రా (8% DV)
సీటాన్ తక్కువ కేలరీలు, తక్కువ కొవ్వు మరియు తక్కువ కార్బోహైడ్రేట్లు కలిగిన ఆహారం, ఇది కొంత ఇనుమును కూడా అందిస్తుంది . మరియు జంతు ప్రోటీన్ వనరుల మాదిరిగా కాకుండా, మీరు సీటాన్లో కొద్దిగా ఫైబర్ను కూడా పొందుతారు.
సీటాన్లో ప్రోటీన్ Protein in Seitan
జంతువుల ఆధారిత ప్రోటీన్ వనరులకు సీటాన్ పోటీగా ఉందని తెలుసుకుంటే మీరు ఆశ్చర్యపోవచ్చు. ఉదాహరణకు, అమెరికా డైటీషియన్ అసోసియేషన్ ప్రకారం, 2 ఔన్సుల సీటాన్లో.. 2-ఔన్సుల చికెన్ బ్రెస్ట్ సర్వింగ్లో ఉన్నంత ప్రోటీన్ ఉంటుంది. అదే అసోసియేషన్ ప్రకారం ఇతర మొక్కల ఆధారిత ప్రోటీన్ ఎంపికలతో పోలిస్తే, 2-ఔన్స్ సీటాన్ సర్వింగ్ 1 కప్పు ఎడామామ్ , 2 ఔన్సుల గట్టి టోఫు లేదా 2 ఔన్సుల టెంపే కంటే ఎక్కువ ప్రోటీన్ను అందిస్తుంది. కానీ సీటాన్ లో ఒక లోపం ఉంది. ఇది శాకాహారులకు అద్భుతమైన ప్రోటీన్ మూలం.
అయినప్పటికీ, ఇది అసంపూర్ణమైన ప్రోటీన్, అంటే ఇది టెంపే మరియు టోఫుతో సహా సోయా ఆధారిత ఆహారాల వంటి అన్ని ముఖ్యమైన అమైనో ఆమ్లాలను అందించదు. ఫుడ్ కెమిస్ట్రీలో 2021లో వచ్చిన ఒక కథనం ప్రకారం, సీటాన్లో లైసిన్ తక్కువగా ఉంటుంది. లైసిన్ అనేది పెరుగుదలకు అవసరమైన అమైనో ఆమ్లం, ఇది సాధారణంగా జంతు ఆధారిత ఉత్పత్తులలో కనిపిస్తుంది. పూర్తి ప్రోటీన్ను తయారు చేయడానికి ఒకే సమయంలో వివిధ మొక్కల-ప్రోటీన్ వనరులను తినడం అనవసరం. అయినప్పటికీ, మీరు ముఖ్యమైన అమైనో ఆమ్లాలను కోల్పోకుండా చూసుకోవడానికి రోజంతా ఆ వనరులను మార్చడం ముఖ్యం. సీటాన్లోని ప్రోటీన్ కొన్ని ఇతర ప్రోటీన్ల కంటే సులభంగా జీర్ణమవుతుంది.
పరిగణించవలసిన ఇతర అంశాలు Other Factors to Consider
సీటాన్ గోధుమ నుండి తయారవుతుంది కాబట్టి, మీకు సెలియాక్ వ్యాధి లేదా గ్లూటెన్ సెన్సిటివిటీ ఉంటే , మీరు సీటాన్ కు దూరంగా ఉండాలి. మరో విషయం ఏమిటంటే, దుకాణంలో కొనుగోలు చేసిన ఫ్లేవర్డ్ సీటాన్లో ఉప్పు మరియు చక్కెర కలిపి ఉండవచ్చు. వీటిలో దేని గురించి అయినా మీకు ఆందోళన ఉంటే, సోడియం మరియు జోడించిన చక్కెర పరిమాణాలను నిర్ణయించడానికి న్యూట్రిషన్ ఫ్యాక్ట్స్ ప్యానెల్ మరియు పదార్థాల జాబితాను చదవండి. తక్కువ ఉప్పు మరియు చక్కెర జోడించిన ఉత్పత్తి కోసం చూడండి లేదా మీ స్వంతంగా తయారు చేసుకోండి. సీటాన్ను బీన్, పప్పు లేదా శనగ పిండితో కూడా తయారు చేయవచ్చు. వీటిని సీటాన్కు జోడించడానికి ఒక కారణం లైసిన్ను జోడించడం – సీటాన్లో సాధారణంగా లేని ముఖ్యమైన అమైనో ఆమ్లం లైసిన్ను జోడించడం వలన పొందవచ్చు.
సీటాన్ ఎలా ఉపయోగించాలి? How to Use Seitan
మీరు దుకాణంలో కొన్న, రెడీమేడ్ లేదా ఇంట్లో తయారుచేసిన సీటాన్ కలిగి ఉన్నా, దానిని వడ్డించే ముందు ఉడికించాలి. సీటాన్ “మాక్ డక్” లాగా తినడం చాలా ఇష్టం. ఈ సాంప్రదాయ చైనీస్ శాఖాహార వంటకంలో, సీటాన్ను సోయా సాస్, ఉప్పు మరియు పుట్టగొడుగుల పొడితో మ్యారినేట్ చేస్తారు, ఇది బాతు రుచిని ఇస్తుంది. ఇతర జంతు మరియు మొక్కల ఆధారిత ప్రోటీన్ల మాదిరిగానే “గోధుమ మాంసం”ను ఆస్వాదించడానికి అనేక సృజనాత్మక మార్గాలు కూడా ఉన్నాయి – ఆవిరితో ఉడికించిన, కదిలించిన, పాన్-వేయించిన, బార్బెక్యూ చేసిన లేదా గ్రిల్ చేసిన. మీరు ఏదైనా మాంసం మాదిరిగానే మీకు ఇష్టమైన రుచికరమైన సుగంధ ద్రవ్యాలు, సాస్లు లేదా మెరినేడ్లతో దీన్ని సీజన్ చేయండి.
సీటన్ వర్సెస్ టెంపే Seitan vs. Tempeh
సీటాన్ మరియు టెంపే రెండు వేర్వేరు ఆహారాలు. సీటాన్ గోధుమ గ్లూటెన్ నుండి వచ్చే ప్రోటీన్, టెంపే పులియబెట్టిన సోయాబీన్స్ నుండి తయారవుతుంది. టెంపే వంటి పులియబెట్టిన ఆహారాలు ప్రోబయోటిక్స్తో నిండి ఉంటాయి. ఆరోగ్యకరమైన పేగుకు, అవసరమైన స్నేహపూర్వక బ్యాక్టీరియాను అందిస్తుంది. రెండు ఆహారాలు ఒకే విధమైన తెలుపు నుండి లేత గోధుమ రంగు వరకు కనిపించవచ్చు. అయినప్పటికీ, విడిగా తీసుకున్నప్పుడు, సీటాన్ వండిన మీట్లోఫ్ లేదా సాసేజ్ లాగా కనిపిస్తుంది. దీనికి విరుద్ధంగా, టెంపేలో ఒకదానిపై ఒకటి పేర్చబడిన సోయాబీన్ల పొరలు ఉంటాయి. రెండు ఆహారాలు కూడా వేర్వేరు రుచులను కలిగి ఉంటాయి. సీటాన్ తేలికపాటి రుచి కలిగి ఉండగా, టెంపే వగరు మరియు మట్టితో కూడినది.
పోషకాహారపరంగా, సీటాన్ టెంపే కంటే ఎక్కువ ప్రోటీన్ను అందిస్తుంది. కానీ టెంపే పూర్తి ప్రోటీన్ను అందిస్తుంది. సీటాన్ మరియు టెంపే రెండూ ఆరోగ్యకరమైన ప్రోటీన్ వనరులు కావచ్చు, కానీ ప్రతి ఒక్కరూ వాటిని తమ ఆహారంలో చేర్చుకోకూడదు. సోయాకు అలెర్జీ లేదా సున్నితత్వం ఉన్నవారు టెంపే (మరియు ఇతర సోయా కలిగిన ఉత్పత్తులు) నివారించాలి. అయినప్పటికీ వారు తమ ప్రోటీన్ ఎంపికలను వైవిధ్యపరచడానికి సీటాన్ను చేర్చవచ్చు. మరోవైపు, సెలియాక్ వ్యాధి లేదా గ్లూటెన్ సున్నితత్వం ఉన్నవారు సీటాన్ను నివారించాలి కానీ టెంపేను కూడా చేర్చవచ్చు. సోయా సహజంగా గ్లూటెన్ రహితంగా ఉన్నప్పటికీ, దాని ఉప ఉత్పత్తులు తరచుగా గోధుమ ఉత్పత్తులతో ప్రాసెస్ చేయబడతాయని గుర్తుంచుకోవడం ముఖ్యం. కాబట్టి గ్లూటెన్ సెన్సిటివిటీ లేదా సెలియాక్ వ్యాధి ఉంటే ఈ గోధుమ ఉత్పత్తుల ఎంపికలపై పునరాలోచించుకోవాలి. వీటిని పరిమితం చేయాల్సిన అవసరం ఉంటే లేదా దానిని తినకుండా ఉండాల్సిన అవసరం ఉంటే లేబుల్ని తనిఖీ చేయండి.
చివరిగా.!
సీటాన్ మొక్కల ఆధారిత జీవనశైలిని అనుసరించే వారికి శక్తివంతమైన మరియు ఆచరణాత్మక ప్రత్యామ్నాయంగా నిలుస్తుంది. దానిలోని అధిక ప్రోటీన్ మరియు అనుకూలత మాంసానికి శాఖాహారుల ప్రత్యామ్నాయంగా చెప్పబడింది. దీని ఆకృతిని అనుకరించే దాని ప్రత్యేక సామర్థ్యం, విస్తృత శ్రేణి వంటకాలలో విలువైన, సంతృప్తికరమైన పదార్ధంగా చేస్తుంది. కొత్త ప్రధానమైన ఆహారం కోసం చూస్తున్న అనుభవజ్ఞుడైన శాకాహారికి ఇది భలే విందును అందిస్తుంది. మాంసం లేని ఎంపికలను అన్వేషించే వ్యక్తులు సీటాన్ ఎంచుకోవడం ప్రధాన్యతగా మారుతుంది. జంతు ఉత్పత్తులు లేకుండా క్లాసిక్ వంటకాలను ఆస్వాదించడానికి రుచికరమైన మరియు పోషకాలు అధికంగా ఉండే మార్గాన్ని అందిస్తుంది.
సీటాన్ యొక్క ప్రజాదరణ, పెరుగుదల… స్థిరమైన మరియు ఆరోగ్యకరమైన ఆహారంపై పెరుగుతున్న ఆసక్తిని ప్రతిబింబిస్తుంది. ఇది కేవలం ప్రత్యామ్నాయం కంటే ఎక్కువ. ఇది గణనీయమైన పోషక ప్రయోజనాలను అందిస్తూ వంటగదిలో సృజనాత్మకతను అనుమతించే పాకశాస్త్ర పునాది. దాని ఉపయోగాలు మరియు పోషక ప్రొఫైల్ను అర్థం చేసుకోవడం ద్వారా, మీరు సీటాన్ను మీ ఆహారంలో నమ్మకంగా చేర్చుకోవచ్చు. మొక్కల ఆధారిత ఆహారం సులభం మరియు నమ్మశక్యం కాని రుచికరంగా ఉంటుందని నిరూపిస్తుంది.
సీటాన్ అనేది ప్రోటీన్ అధికంగా ఉండే ఆహారం, వారపు ప్రోటీన్ల భ్రమణంలో దీనిని రోజూ వారి ఆహారంలో చేర్చుకోవడాన్ని పరిగణించవచ్చు. ప్రత్యేకించి మీరు శాఖాహారం లేదా ఎగ్-టేరియన్ ఆహారాన్ని అనుసరిస్తే, దీనిని తీసుకోవడం మాంసాహారానికి ప్రత్యామ్నాయంగా చెప్పవచ్చు. సీటాన్ను ఇంట్లోనే కీలకమైన గోధుమ గ్లూటెన్తో తయారు చేయడం సులభం. దుకాణంలో విక్రయించే సీటాన్ను కొనుగోలు చేయవచ్చు. అయితే వీటిని ప్రాసెసింగ్ చేసే సమయంలో చక్కెర, ఉప్పు మరియు కొవ్వు జోడించబడిందా అని పరిశీలించిన తరువాతే వాటిని కొనుగోలు చేయాలి. కొన్ని సీటాన్లు బీన్స్, కాయధాన్యాలు, శనగలు వంటి ఇతర పదార్థాలను కలిగి ఉండవచ్చు. చివరగా, సెలియాక్ వ్యాధి లేదా గ్లూటెన్ సున్నితత్వం ఉంటే, సీటాన్ బదులు ఇతర మొక్కల ఆధారిత ప్రోటీన్ ఎంపికలను అన్వేషించి తీసుకోవడం మంచిది.
