దంతపు చిగుళ్లలో గడ్డ ఏర్పడింది అంటే అది చీముతో కూడిన పాకెట్ (ఇన్ఫెక్షన్). ఇది నోటి కణజాలాలను దెబ్బతీస్తుంది. అంతేకాదు మీ నోటిలోని ఇతర ప్రాంతాలకు కూడా వ్యాపిస్తుంది, కొన్ని సందర్భాల్లో తీవ్రమైన ఆరోగ్య సమస్యలను కలిగిస్తుంది. గడ్డకట్టిన పంటి దానంతట అదే నయం కాదు. దీనిని నయం చేయడానికి  దంత వైద్య నిపుణులను సందర్శించి చికిత్స తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది.

పంటి గడ్డ అంటే ఏమిటి?           What Is a Tooth Abscess?

పంటి అంతటా ఇన్ఫెక్షన్ వ్యాప్తి చేసే కుహరం నుండి వచ్చే పెరియాపికల్ టూత్ గడ్డ. బ్యాక్టీరియా బాధితుడు పంటిలోకి ప్రవేశించినప్పుడు దంతాలలో చీము ఏర్పడి ఇన్ఫెక్షన్‌కు కారణమవుతుంది. చికిత్స లేకుండా, ఇన్ఫెక్షన్ దంతాన్ని దెబ్బతీస్తుంది మరియు ఇతర కణజాలాలకు వ్యాపిస్తుంది.

పంటి గడ్డ అనేది బాధితుడు చిగుళ్ళలోని బాక్టీరియల్ ఇన్ఫెక్షన్ నుండి వచ్చే చీము చేరడం. సాధారణంగా ఒక గడ్డ ఎర్రగా, ఉబ్బిన గడ్డ, బొబ్బ లేదా మొటిమలా కనిపిస్తుంది. ఇది సంబంధిత దంతాన్ని ప్రభావితం చేస్తుంది, కానీ ఇన్ఫెక్షన్ చుట్టుపక్కల ఎముక మరియు పొరుగు దంతాలకు కూడా వ్యాపిస్తుంది. వివిధ కారణాల వల్ల పంటి చుట్టూ వివిధ ప్రదేశాలలో గడ్డలు సంభవించవచ్చు.

మూడు రకాల దంత ఇన్ఫెక్షన్లు గడ్డలకు కారణమవుతాయి:

• చిగుళ్ళు Gingival: ఈ ఇన్ఫెక్షన్ బాధితుడు చిగుళ్ళలో అభివృద్ధి చెందుతుంది. ఇది సాధారణంగా బాధితుడు దంతాలను లేదా సహాయక నిర్మాణాలను ప్రభావితం చేయదు.
• పెరియాపికల్ Periapical: పెరియాపికల్ చీము అనేది బాధితుడు దంతాల మూలం యొక్క కొన వద్ద ఏర్పడే ఇన్ఫెక్షన్. బాధితుడి దంతాలు కుళ్ళిపోయిన లేదా విరిగిన దంతాలు ఉంటే, బ్యాక్టీరియా బాధితుడు దంతాలలోకి ప్రవేశించి లోపలి భాగానికి (గుజ్జు) వ్యాపిస్తుంది. బ్యాక్టీరియా గుజ్జుపై దాడి చేసినప్పుడు, ఇన్ఫెక్షన్ బాధితుడు దంతాల మూలం యొక్క కొన వరకు, తరువాత చివరికి, చుట్టుపక్కల ఎముకకు వ్యాపించి, చీము ఏర్పడటానికి కారణమవుతుంది.
• పీరియాడింటల్ Periodontal: ఈ ఇన్ఫెక్షన్ ఎముక మరియు బాధితుడు దంతాలకు మద్దతు ఇచ్చే కణజాలాలలో ప్రారంభమవుతుంది. పీరియాడింటల్ చీము సాధారణంగా చిగుళ్ల వ్యాధి వల్ల వస్తుంది మరియు పెద్దలలో ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది.

చికిత్స చేయకుండా వదిలేస్తే, పంటి గడ్డ బాధితుడు దవడ ఎముకకు, అతని ముఖం మరియు మెడ యొక్క మృదు కణజాలాలకు మరియు అంతకు మించి వ్యాపిస్తుంది. చాలా అరుదైన సందర్భాల్లో, ఇన్ఫెక్షన్ బాధితుడు గుండెకు (ఎండోకార్డిటిస్) మరియు మెదడుకు (బాక్టీరియల్ మెనింజైటిస్) వ్యాపిస్తుంది. అందుకే మీకు పంటి గడ్డ లక్షణాలు ఉంటే వీలైనంత త్వరగా దంతవైద్యుడిని సంప్రదించడం చాలా ముఖ్యం.

చీముపట్టిన పంటి లక్షణాలు   Symptoms of an abscessed tooth

దంత చీము తీవ్రమైన దంత నొప్పిని కలిగిస్తుంది. ఇది కాల్చినట్లు, కొట్టుకుంటున్నట్లు లేదా బాధితుడు చెవి, దవడ లేదా మెడ వరకు ప్రసరిస్తున్నట్లు అనిపించవచ్చు. ఇది ఎల్లప్పుడూ లేదా బాధితుడు నమలేటప్పుడు మాత్రమే బాధిస్తుంది.

ఇతర లక్షణాలు:

• దుర్వాసన లేదా బాధితుడు నోటిలో చేదు రుచి
• చిగుళ్ళు ఎర్రబడటం మరియు వాపు
• ప్రభావితమైన పంటి వదులుగా మారడం
• బాధితుడు ఎగువ లేదా దిగువ దవడలో వాపు
• వాపు శోషరస కణుపులు
• బాధితుడు చిగుళ్ళ వైపు తెరిచి, కారుతున్న పుండు
• జ్వరం

పంటికి చీము పట్టడానికి కారణాలు      Tooth abscess causes

బాక్టీరియా దంతంలోకి లేదా చుట్టుపక్కల కణజాలంలోకి ప్రవేశించడానికి ఒక ద్వారం సృష్టించే ఏదైనా ఒక గడ్డకు దారితీస్తుంది, అవి:

• తీవ్రమైన కుహరాలు Severe cavities: ఒక కుహరం (దంత క్షయం) బాధితుడి దంతాల గట్టి ఉపరితలాన్ని నాశనం చేస్తుంది. బ్యాక్టీరియా ఆహారం మరియు పానీయాలలోని చక్కెరలను విచ్ఛిన్నం చేసినప్పుడు, ఎనామెల్‌పై దాడి చేసే ఆమ్లాన్ని సృష్టించినప్పుడు ఇది జరుగుతుంది.
• విరిగిన, చిరిగిన లేదా పగిలిన దంతాలు Broken, chipped or cracked teeth: బాక్టీరియా దంతంలోని ఏదైనా ద్వారంలోకి చొచ్చుకుపోయి గుజ్జుకు వ్యాపిస్తుంది.
• చిగుళ్ళ (పీరియాంటల్) వ్యాధి Gum (periodontal) disease: చిగుళ్ళ వ్యాధి అనేది బాధితుడు దంతాల చుట్టూ ఉన్న కణజాలాల సంక్రమణ మరియు వాపు. చిగుళ్ళ వ్యాధి పెరుగుతున్న కొద్దీ, బ్యాక్టీరియా లోతైన కణజాలాలను యాక్సెస్ చేయగలదు.
• దంతానికి గాయం Injury to a tooth: కనిపించే పగుళ్లు లేకపోయినా పంటికి తగిలే గాయం వల్ల లోపలి గుజ్జు దెబ్బతింటుంది. గాయం వల్ల అది ఇన్ఫెక్షన్‌కు గురవుతుంది.

ప్రమాద కారకాలు        Risk factors of Tooth abscess

మీరు ఇలా చేస్తే పంటి గడ్డ ఏర్పడే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుంది:

• ధూమపానం Smoke: పొగ త్రాగేవారికి పంటి గడ్డ వచ్చే అవకాశం అలా చేయని వారి కంటే రెండు రెట్లు ఎక్కువ.
• నోరు పొడిబారడం Have dry mouth: లాలాజలం (ఉమ్మి) తక్కువగా ఉన్న నోటిలో బాక్టీరియా వృద్ధి చెందుతుంది.
• నోటి పరిశుభ్రత సరిగా లేకపోవడం Have poor oral hygiene: బాధితుడు క్రమం తప్పకుండా బ్రష్ చేయకపోతే, ఫ్లాస్ చేయకపోతే మరియు దంత శుభ్రపరచకపోతే బాక్టీరియా పేరుకుపోతుంది.
• బలహీనమైన రోగనిరోధక శక్తిని కలిగి ఉండటం Have a weakened immune system: వ్యాధులు మరియు కొన్ని మందులు బాధితుడి రోగనిరోధక ప్రతిస్పందనను తగ్గిస్తాయి, దీని వలన సూక్ష్మక్రిములతో పోరాడటం కష్టమవుతుంది.

చీము పంటి నిర్ధారణ?     How is abscessed tooth diagnosed?

సంక్రమణ సంకేతాల కోసం దంతాన్ని మరియు చుట్టుపక్కల కణజాలాన్ని పరీక్షించడంతో పాటు, మీ దంతవైద్యుడు ఇలా చేయవచ్చు:

• దంత ఎక్స్-రేను సిఫార్సు చేయండి Recommend a dental X-ray: గడ్డపడిన దంతానికి దారితీసిన దంత వ్యాధి మూలాలను గుర్తించడంలో ఇది సహాయపడుతుంది. ఇన్ఫెక్షన్ వ్యాపించిందో లేదో ఎక్స్-రేలు కూడా చూపుతాయి.
• CT స్కాన్‌ను సిఫార్సు చేయండి Recommend a CT scan: ఇన్ఫెక్షన్ బాధితుడు మెడలోని ఇతర ప్రాంతాలకు వ్యాపించి ఉంటే, ఇది ఇన్ఫెక్షన్ యొక్క పరిధిని గుర్తించడంలో సహాయపడుతుంది.
• మీ దంతాలపై నొక్కి నొక్కండి Tap and press on your teeth: చీము ఉన్న పంటి తరచుగా స్పర్శ లేదా ఒత్తిడికి సున్నితంగా ఉంటుంది.
• థర్మల్ పరీక్షలు చేయండి Do thermal tests: ఈ పరీక్షలు దంతవైద్యుడు బాధితుడి పంటి గుజ్జు ఆరోగ్యాన్ని అంచనా వేయడానికి సహాయపడతాయి.

పంటి చీము గడ్డ చికిత్స?    How do you treat a tooth abscess?

చికిత్స యొక్క లక్ష్యాలు ఇన్ఫెక్షన్‌ను తొలగించడం మరియు సమస్యలను నివారించడం. చికిత్స ఎంపికలలో ఇవి ఉన్నాయి:

• కోత మరియు పారుదల Incision and drainage: మీ దంతవైద్యుడు చీమును హరించడానికి చీములో ఒక చిన్న కోత (కట్) చేస్తాడు. వారు చిన్న రబ్బరు డ్రెయిన్‌ను కూడా ఉంచవచ్చు. ఇది ఇన్ఫెక్షన్ బయటకు పోయేలా ఆ ప్రాంతాన్ని తెరిచి ఉంచుతుంది.
• రూట్ కెనాల్ Root canal: ఇది ఇన్ఫెక్షన్‌ను వదిలించుకోవడానికి మరియు బాధితుడి దంతాన్ని కాపాడటానికి సహాయపడుతుంది. దంత వైద్యుడు దంతాల సోకిన గుజ్జును తీసివేసి, మరొక ఇన్ఫెక్షన్‌ను నివారించడానికి ఆ స్థలాన్ని పదార్థంతో నింపుతాడు. ఆ తర్వాత, బాధితుడు పంటి సాధారణ స్థితికి చేరుకోవాలి. అయితే రూట్ కెనాల్‌ను రక్షించడానికి బాధితుడికి దంత కిరీటం అవసరం కావచ్చు. పునరుద్ధరించబడిన పంటిని బాధితులు సరిగ్గా చూసుకుంటే, అది వారికి జీవితాంతం ఉంటుంది.
• పంటి వెలికితీత Tooth extraction: కొన్నిసార్లు, చీముపట్టిన పంటి మరమ్మత్తు చేయలేని విధంగా దెబ్బతింటుంది. ఈ సందర్భాలలో, బాధితుడి దంతవైద్యుడు దానిని లాగి తీయవలసి రావచ్చు లేదా తొలగించవచ్చు.
• యాంటీబయాటిక్స్ Antibiotics: బాధితుడు చికిత్సలో సహాయపడటానికి వారికి యాంటీబయాటిక్స్ అవసరం కావచ్చు. మిగిలిన బ్యాక్టీరియాతో పోరాడటానికి ఔషధం సహాయపడవచ్చు, కానీ అది ఇన్ఫెక్షన్ యొక్క కారణాన్ని – ప్రభావితమైన దంతాన్ని – వదిలించుకోదు.

చికిత్స తర్వాత కోలుకునే సమయం      How soon after treatment will I feel better?

చికిత్స తర్వాత పంటి గడ్డ తొలగిపోతుంది. తాత్కాలిక సున్నితత్వం సాధారణం మరియు పూర్తిగా సాధారణ స్థితికి రావడానికి కొన్ని రోజులు పట్టవచ్చు. ప్రతి కేసు ప్రత్యేకంగా ఉంటుంది కాబట్టి, నయం అయ్యే సమయాలు మారవచ్చు. బాధితుడు పంటి గడ్డ చికిత్స తర్వాత ఏమి ఆశించాలో వారు దంతవైద్యుడిని అడగండి.

దంతవైద్యుడిని ఎప్పుడు చూడాలి? When should I see a dentist?

నోటి నొప్పి, పంటి నొప్పి లేదా బాధితుల చిగుళ్ళపై ఎర్రటి, వాపు గడ్డ కనిపిస్తే, బాధితులు వెంటనే దంతవైద్యుడితో అపాయింట్‌మెంట్ షెడ్యూల్ చేయండి. ఎంత త్వరగా చికిత్స తీసుకుంటే, ఇన్ఫెక్షన్ బాధితుడి పంటికి మించి వ్యాపించే అవకాశం అంత తక్కువగా ఉంటుంది.

పంటిలో చీము ఉంటే బాధితుడు దగ్గరలోని అత్యవసర గదికి వెళ్లండి:

• 4 డిగ్రీల ఫారెన్‌హీట్ (38 డిగ్రీల సెల్సియస్) లేదా అంతకంటే ఎక్కువ జ్వరం
• గందరగోళం
• మింగడంలో ఇబ్బంది
• హృదయ స్పందన రేటు పెరిగింది
• ముఖ వాపు

పంటి గడ్డ దానంతట అదే తగ్గిపోతుందా?   Can a tooth abscess go away by itself?

దంతపు చీము లేదా పంటి గడ్డ దానంతట అదే తగ్గిపోదు. ఇన్ఫెక్షన్ వల్ల బాధితుడు పంటి లోపల గుజ్జు చనిపోతే నొప్పి ఆగిపోవచ్చు. గుజ్జులోని నరాలు ఇకపై పనిచేయవు కాబట్టి బాధితులు దానిని అనుభవించలేకపోవచ్చు. కానీ బ్యాక్టీరియా వ్యాప్తి చెందుతూనే ఉంటుంది. అంతేకాదు చుట్టుపక్కల కణజాలాన్ని కూడా నాశనం చేస్తుంది. మీకు పంటి గడ్డ లక్షణాలు ఉంటే, మీకు నొప్పి లేకపోయినా కూడా సంరక్షణ తీసుకోండి.

చికిత్స చేయకుండా ఎంతకాలం ఉండవచ్చు? How long can dental abscess go untreated?

చికిత్స చేయకుండా వదిలేస్తే, పంటి గడ్డ చివరికి చుట్టుపక్కల కణజాలాలకు మరియు అంతకు మించి వ్యాపిస్తుంది, ఇది బాధితుడు నోటి మరియు మొత్తం ఆరోగ్యాన్ని దెబ్బతీస్తుంది. ఇన్ఫెక్షన్ వ్యాప్తి చెందడానికి రోజులు, వారాలు లేదా నెలలు పట్టవచ్చు – మరియు దానికి ఎంత సమయం పడుతుందో ఖచ్చితంగా తెలుసుకోవడం అసాధ్యం. దంతాలలో గడ్డలు వాటంతట అవే తగ్గవు కాబట్టి, వీలైనంత త్వరగా దంతవైద్యుడిని సంప్రదించడం చాలా ముఖ్యం.

నొప్పి నుండి ఉపశమనం ఎలా?   How can I relieve the pain of a tooth abscess?

దంత నొప్పి అనేది మీరు మీ దంతవైద్యుడిని సంప్రదించాలి అనేదానికి సంకేతం. మీరు మీ అపాయింట్‌మెంట్ కోసం వేచి ఉన్నప్పుడు, వెచ్చని ఉప్పునీటితో శుభ్రం చేయడం మరియు ఓవర్-ది-కౌంటర్ నొప్పి నివారణలు (ఎసిటమినోఫెన్, నాప్రోక్సెన్ లేదా ఇబుప్రోఫెన్ వంటివి) అసౌకర్యాన్ని తగ్గించగలవు. కానీ ఈ సమస్యను శాశ్వతంగా పరిష్కరించగల పంటి గడ్డల గృహ నివారణ లేదని గుర్తుంచుకోవడం ముఖ్యం.

పంటి చీము గడ్డ నివారించవచ్చా?   Can abscessed tooth be prevented?

మీరు మీ దంతవైద్యుడిని క్రమం తప్పకుండా సందర్శించడం మరియు క్రమం తప్పకుండా దంత పరీక్షలు మరియు శుభ్రపరచడం ద్వారా పంటి గడ్డలు వచ్చే ప్రమాదాన్ని తగ్గించుకోవచ్చు. దంతాలు వదులుగా లేదా చిరిగినా మీ దంతవైద్యుడిని సంప్రదించడం కూడా ముఖ్యం. దంత ఆరోగ్యానికి సరైన నోటి పరిశుభ్రత అవసరమని గుర్తుంచుకోండి. ఇంట్లో, రోజుకు రెండుసార్లు మీ దంతాలను బ్రష్ చేయండి మరియు రోజుకు ఒకసారి ఫ్లాస్ చేయండి.

పంటి ఇన్ఫెక్షన్, పంటి గడ్డకు మధ్య తేడా?       Difference between infected and abscessed tooth?

అన్ని పంటి గడ్డలు కూడా ఇన్ఫెక్షన్లే. కానీ అన్ని పంటి ఇన్ఫెక్షన్లు చీము (చీము జేబు) కు దారితీయవు. ఇది సహాయపడితే, చీముపట్టిన పంటిని తీవ్రమైన దంత సంక్రమణకు సంకేతంగా భావించండి. చీము పాకెట్‌లో చనిపోయిన కణజాలం మరియు చనిపోయిన లేదా చనిపోతున్న తెల్ల రక్త కణాలు ఉంటాయి. తెల్ల రక్త కణాలు అంటే మీ శరీరం యొక్క ఇన్ఫెక్షన్ పోరాట యోధులు. చీము అనేది మీ రోగనిరోధక వ్యవస్థ ఒక పెద్ద ఇన్ఫెక్షన్‌తో పోరాడిన తర్వాత మిగిలి ఉన్న శిథిలాల లాంటిది. కానీ చీములో ఇంకా చుట్టూ ఉన్న బ్యాక్టీరియా ఉంటుంది మరియు మరింత నష్టం కలిగించడానికి సిద్ధంగా ఉంటుంది. ఇది చికిత్స లేకుండా వ్యాప్తి చెందుతుంది. అందుకే మీరు దంత ఇన్ఫెక్షన్లకు చికిత్స చేయించుకోవాలని అనుకుంటున్నారు, తద్వారా పంటి చీము గడ్డలుగా మారవు.

చివరగా.!

పంటి చీము గడ్డ అనేది కేవలం తీవ్రమైన పంటి నొప్పి మాత్రమే కాదు, ఇది మీ రోగనిరోధక వ్యవస్థ స్థానిక బ్యాక్టీరియాతో పోరాడుతున్నట్లు సూచించే క్లినికల్ ఎమర్జెన్సీ. చీము చీలిపోతే నొప్పి అప్పుడప్పుడు తగ్గవచ్చు, కానీ అంతర్లీన ఇన్ఫెక్షన్ అలాగే ఉంటుంది. అయితే నొప్పి తగ్గింది కదా అని చికిత్స చేయించుకోవడాన్ని నిర్లక్ష్యం చేస్తే ఎముక నష్టం లేదా దైహిక అనారోగ్యానికి దారితీస్తుంది. ఆధునిక దంతవైద్యం ఇన్ఫెక్షన్‌ను పరిష్కరించడానికి మరియు మీ సహజ చిరునవ్వును కాపాడుకోవడానికి అనేక ప్రభావవంతమైన మార్గాలను అందిస్తుంది, కానీ సమయం అంతా అంతే. మీకు దంతాలలో చీము ఉందని అనుమానం కలిగినట్లయితే, అదే తగ్గిపోతుందిలే అనే “వెట్ అండ్ సి” విధానాన్ని దాటవేసి, వెంటనే దంత నిపుణుడిని సంప్రదించండి. ఎందుకంటే మన ఆరోగ్యమే మనకు శ్రీరామ రక్ష.