శరీరంలోని అనేక కీలకమైన విధులకు కావాల్సిన ముఖ్యమైన ట్రేస్ మినరల్ సెలీనియం. సెలీనియం వృద్ధాప్య వ్యతిరేక లక్షణాలను కలిగి ఉందని మరియు వయస్సు-సంబంధిత వ్యాధుల నుండి కూడా రక్షణ కల్పిస్తుందని ఇటీవలి పరిశోధనలు సూచిస్తున్నాయి. ఈ ఆర్టికల్ లో, వృద్ధాప్య లక్షణాలను నెమ్మదింపజేయడంలో సెలీనియం పాత్రను పరిశోధించడానికి తాజా అద్యయనాలను అన్వేషిస్తాము. సెలీనియం ఒక ట్రేస్ మినరల్, అంటే శరీరానికి ఇది చాలా తక్కువ మొత్తంలో మాత్రమే అవసరం. ఇది సహజంగా అనేక ఆహారాలలో ఉంటుంది మరియు ఆహార పదార్ధంగా కూడా లభిస్తుంది. మన ఆహారం నుండి ఎక్కువ సెలీనియం కండరాల కణజాలంలో నిల్వ చేయబడుతుంది, అయినప్పటికీ థైరాయిడ్ అత్యధిక సాంద్రత కలిగిన అవయవం.

సెలీనియం అనేది ఎంజైమ్‌లు మరియు ప్రోటీన్లలో ముఖ్యమైన భాగం, వీటినే సెలీనోప్రొటీన్లు అని పిలుస్తారు. ఇవి పునరుత్పత్తి, థైరాయిడ్ హార్మోన్ జీవక్రియ మరియు DNA సంశ్లేషణలో కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. సెలీనోప్రొటీన్లు శక్తివంతమైన యాంటీఆక్సిడెంట్లుగా కూడా పనిచేస్తాయి, ఇవి ఫ్రీ రాడికల్స్ అని పిలువబడే శరీరంలోని హానికరమైన కణాల నుండి రక్షించడంలో సహాయపడతాయి. ఫ్రీ రాడికల్స్ అనేవి శరీరంలోని సాధారణ విధుల యొక్క ఉప ఉత్పత్తిగా శరీరంలో సహజంగా ఉత్పత్తి అయ్యే అస్థిర అణువులు. అవి కణ త్వచాలు మరియు DNA కి నష్టం కలిగిస్తాయి. కాలక్రమేణా, ఇది వాపు, అకాల చర్మ వృద్ధాప్యం మరియు వయస్సు సంబంధిత వ్యాధులకు దారితీస్తుంది.

యాంటీ-ఏజింగ్ ప్రయోజనాలు     Anti-aging benefits of selenium

జీవసంబంధమైన వృద్ధాప్యం అనేది పరమాణు నష్టం. జీవక్రియ అసమతుల్యత, రోగనిరోధక వ్యవస్థ మార్పులు, పర్యావరణ ఒత్తిళ్లు మరియు వ్యాధులకు పెరిగిన గ్రహణశీలతను కలిగి ఉన్న సంక్లిష్టమైన ప్రక్రియ. 2018 నుండి వచ్చిన సమీక్ష ప్రకారం, సెలీనియం వృద్ధాప్యంతో పోరాడగలదు. కణితులు, హృదయ సంబంధ వ్యాధులు మరియు న్యూరోసైకియాట్రిక్ రుగ్మతలు వంటి వయస్సు సంబంధిత ఆరోగ్య సమస్యలను నివారిస్తుంది. కొంతమంది పరిశోధకులు సెలీనియం దీర్ఘకాలిక మంటను తగ్గించగలదని కూడా నమ్ముతారు. ఇది వృద్ధాప్యానికి దగ్గరి సంబంధం కలిగి ఉంటుంది. కొన్ని పరిశోధనల ప్రకారం, సెలీనియం అనేక ఆరోగ్య ప్రయోజనాలకు ప్రధానంగా బాధ్యత వహిస్తుంది.

ఉదాహరణకు, 2021 సమీక్షలో సెలీనోప్రొటీన్లు తప్పుగా మడతపెట్టిన ప్రోటీన్లను నియంత్రించడంలో మరియు తొలగించడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తాయని కనుగొన్నారు, ఇవి వయస్సు పైబడినప్పుడు పేరుకుపోతాయి. తప్పుగా మడతపెట్టిన ప్రోటీన్ల చేరడం అనేది టైప్ 2 డయాబెటిస్ మరియు అల్జీమర్స్ వ్యాధితో సహా వృద్ధాప్యం మరియు వయస్సు సంబంధిత వ్యాధుల యొక్క సాధారణ లక్షణం అని నిపుణులు గమనించారు. సెలీనియం-ఆధారిత యాంటీఆక్సిడెంట్ ఎంజైమ్‌లైన గ్లూటాతియోన్ పెరాక్సిడేస్ (GPx) మరియు థియోరెడాక్సిన్ రిడక్టేజ్ (TDR) లను ప్రేరేపించడం ద్వారా సెలీనియం చర్మాన్ని అతినీలలోహిత (UV) ఆక్సీకరణ ఒత్తిడి నుండి రక్షిస్తుందని నిపుణులు విశ్వసిస్తున్నారు.

TDR ఎపిడెర్మల్ కెరాటినోసైట్స్ యొక్క ప్లాస్మా పొరలో ఉంటుంది. ఇది అతి నీలలోహిత ఎక్స్‌పోజర్ వల్ల కలిగే వృద్ధాప్య చర్మాన్ని సమర్థవంతంగా ఎదుర్కోవచ్చు. అంతేకాకుండా, 2020 నుండి జరిపిన ఒక కొత్త అధ్యయనంలో సెలీనియం యొక్క పెరిగిన ఆహార తీసుకోవడం పొడవైన టెలోమీర్‌లతో సంబంధం కలిగి ఉందని కనుగొన్నారు. ఈ అధ్యయనంలో ఆహార సెలీనియంలో ప్రతి 20 మైక్రోగ్రాముల పెరుగుదల 45 ఏళ్లు పైబడిన పాల్గొనేవారిలో 0.42 శాతం ఎక్కువ టెలోమీర్ పొడవుతో సంబంధం కలిగి ఉందని తేలింది. టెలోమీర్లు మన క్రోమోజోమ్‌ల చివర్లలో ఉన్న “రక్షణ టోపీలు”, ఇవి కణాలు ఎంత త్వరగా వృద్ధాప్యం చెందుతాయో ప్రభావితం చేస్తాయి. కొంతమంది నిపుణులు టెలోమీర్ పొడవును వృద్ధాప్యం యొక్క సమాచార బయోమార్కర్‌గా భావిస్తారు.

సెలీనియం యొక్క అధిక స్థాయిలు దీర్ఘాయువుతో సంబంధం కలిగి ఉన్నాయని కూడా పరిశోధకులు విశ్వసిస్తున్నారు. తక్కువ సెలీనియం స్థాయిలు ఉన్న వృద్ధుల మరణాలు అధిక స్థాయి సెలీనియం ఉన్న వృద్ధుల కంటే గణనీయంగా ఎక్కువగా ఉంటాయి. ఉదాహరణకు, శతాబ్దాలు నిండిన వారిలో తరచుగా సెలీనియం మరియు ఇనుము యొక్క అధిక స్థాయిలు ఉన్నట్లు కనిపిస్తుంది, అదే సమయంలో ఇతర వృద్ధుల కంటే రాగి స్థాయిలు తక్కువగా ఉంటాయి. అయితే, పలు అధ్యయన ఫలితాలు మాత్రం ఇందుకు విరుద్ధంగా ఉన్నాయని మరియు ఈ అంశంపై మరిన్ని పరిశోధనలు అవసరమని గమనించడం ముఖ్యం. పైన పేర్కొన్న అధ్యయనాలు వంటి కొన్ని అధ్యయనాలు తక్కువ స్థాయి సెలీనియం వాస్తవానికి దీర్ఘాయువును ప్రోత్సహిస్తుందని సూచిస్తున్నాయి.

ఇతర ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు    Other health benefits of Selenium

కొన్ని వయస్సు సంబంధిత వ్యాధుల నుండి రక్షణలో సెలీనియం కూడా ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తుంది.

గుండె జబ్బులు  Heart disease

తక్కువ సెలీనియం స్థాయిలు ఉన్న వ్యక్తులు కొరోనరీ హార్ట్ డిసీజ్ ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉన్నారని ఒక మెటా-విశ్లేషణ కనుగొంది. గుండె జబ్బుల ప్రాథమిక నివారణకు సెలీనియం సప్లిమెంటేషన్‌ మాత్రమే ఉపయోగించిన ట్రయల్స్ ఫలితాలు మాత్రం అందుకు విరుద్దంగా ఉన్నాయి. ఈ ట్రయల్స్ లో సెలీనియం సప్లమెంటేషన్ గణాంకపరంగా గణనీయమైన ప్రభావాలు ఏవీ కనుగొనలేదని అధ్యయనాలు తెలిపాయి. కొన్ని పరిశోధనలు ఆశాజనకంగా కనిపిస్తున్నప్పటికీ, సెలీనియం సప్లిమెంట్ల యొక్క సాధారణ వాడకాన్ని సమర్ధించడానికి తగినంత ఆధారాలు మాత్రం ప్రస్తుతానికి లేవు. ముఖ్యంగా గుండె జబ్బులను నివారించడానికి ఆహారం నుండి తగినంతగా సెలీనియం పొందుతున్న వారిలో ఫలితాలలో ఏలాంటి మార్పు లేదు.

క్యాన్సర్           Cancer

డిఎన్ఎ (DNA) నష్టం మరియు ఉత్పరివర్తనాల నుండి కణాలను రక్షించే సామర్థ్యం కారణంగా సెలీనియం క్యాన్సర్ నివారణలో పాత్ర పోషిస్తుందనే భావన ఉంది. అయితే, దీనికి సంబంధించిన ఆధారాలు ఇప్పటికీ విరుద్ధంగా ఉన్నాయి. 83 అధ్యయనాల ఆధారంగా జరిగిన 2018 సమీక్ష ప్రకారం, ఆహారం లేదా సప్లిమెంట్ల నుండి సెలీనియం మానవులలో క్యాన్సర్‌ను నిరోధిస్తుందని సూచించే దృఢమైన పరిశోధనలు లేవు. వాస్తవానికి, కొన్ని ట్రయల్స్ సెలీనియం సప్లిమెంటేషన్ మెలనోమా కాని చర్మ క్యాన్సర్ మరియు టైప్ 2 డయాబెటిస్ ప్రమాదాన్ని పెంచుతుందని సూచిస్తున్నాయి.

థైరాయిడ్ వ్యాధి  Thyroid disease

థైరాయిడ్ పనితీరులో సెలీనియం కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది. కొన్ని అధ్యయనాలు సరైన సెలీనియం స్థాయిలను కలిగి ఉండటం థైరాయిడ్ వ్యాధి నుండి రక్షించగలదని మరియు మొత్తం ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుతుందని సూచిస్తున్నాయి. అయితే, ఆఫీస్ ఆఫ్ డైటరీ సప్లిమెంట్స్ ప్రకారం, సెలీనియం సప్లిమెంట్లు థైరాయిడ్ వ్యాధిని నయం చేయగలవా లేదా నిరోధించగలవా అని నిర్ణయించడానికి అదనపు పరిశోధన అవసరం.

అభిజ్ఞా క్షీణత     Cognitive decline

సీరం సెలీనియం స్థాయిలు వయస్సుతో పాటు తగ్గుతాయి కాబట్టి, స్వల్ప లేదా లోపభూయిష్ట సెలీనియం సాంద్రతలు మెదడు పనితీరులో వయస్సు సంబంధిత క్షీణతలతో సంబంధం కలిగి ఉండవచ్చు. నిపుణులు ఇది సెలీనియం యొక్క యాంటీఆక్సిడెంట్ లక్షణాల వల్ల కావచ్చునని నమ్ముతారు. అయినప్పటికీ, సెలీనియం సప్లిమెంట్ వృద్ధులలో వయస్సు సంబంధిత అభిజ్ఞా క్షీణతను చికిత్స చేయడానికి లేదా నిరోధించడానికి సహాయపడుతుందో లేదో తెలుసుకోవడానికి మరిన్ని పరిశోధనలు అవసరం.

సెలీనియం సప్లిమెంట్ తీసుకోవాలా?   Should I take a selenium supplement?

మొత్తంమీద, సెలీనియం సప్లిమెంటేషన్ మరియు వృద్ధాప్యంపై సెలీనియం ప్రభావం గురించి పరిశోధన ఫలితాలు మాత్రం విరుద్ధంగా ఉన్నాయి. చాలా అధ్యయనాలు సెలీనియం సప్లిమెంటేషన్ వృద్ధాప్య వ్యతిరేక లక్షణాలను కలిగి ఉన్నాయని చెబుతున్నాయి. పైన చర్చించిన 2018 సమీక్ష ప్రకారం కూడా వృద్ధాప్య సంబంధిత వ్యాధులను నివారించడాన్ని సెలీనియం ఉపయోగపడుతుందనే సూచిస్తున్నాయి. అయితే, దాని పాత్రను స్పష్టం చేయడానికి మరిన్ని అధ్యయనాలు అవసరం. ఈ సమయంలో, సెలీనియం సప్లిమెంటేషన్ లోపం ప్రమాదం లేని వ్యక్తికి ప్రయోజనం చేకూరుస్తుందని దృఢమైన ఆధారాలు లేవు. ఉత్తర అమెరికా అంతటా కనిపించే సెలీనియం అధికంగా ఉండే నేల కారణంగా యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లో సెలీనియం లోపం చాలా అరుదు.

అయినప్పటికీ, కొన్ని సమూహాలు సెలీనియం లోపానికి గురయ్యే ప్రమాదం ఉంది, వాటిలో:

• HIV తో నివసించే వ్యక్తులు
• హిమోడయాలసిస్ అవసరమయ్యే మూత్రపిండాల వైఫల్యం ఉన్న వ్యక్తులు
• కొన్ని యూరోపియన్ దేశాలు, రష్యా మరియు చైనాతో సహా తక్కువ సెలీనియం ప్రాంతాలలో నివసించే వ్యక్తులు.
• శాఖాహార ఆహారాన్ని అనుసరించే తక్కువ సెలీనియం ప్రాంతాలలో నివసించే ప్రజలకు ఈ ప్రమాదం మరింత పెరుగుతుంది.

సెలీనియం లోపం కణాల పెరుగుదల మరియు విభజన సామర్థ్యాన్ని బలహీనపరుస్తుంది, ఇది వృద్ధాప్యానికి దోహదం చేస్తుంది. ఇది గాయం మానడం ఆలస్యం, కంటిశుక్లం అభివృద్ధి మరియు రంగు కోల్పోవడానికి కూడా దారితీస్తుంది.

ఆహార వనరులు                    Food sources of selenium

చాలా మంది పెద్దలకు రోజుకు 55 మైక్రోగ్రాముల (mcg) సెలీనియం అవసరం. అయితే, గర్భిణీ స్త్రీలు మాత్రం 60 మైక్రోగ్రాముల తీసుకోవాలి. పాలిచ్చే తల్లులు శిశువులకు పాలిచ్చే సమయంలో, సెలీనియం 70 మైక్రోగ్రాముల మేర తీసుకోవాల్సి ఉంటుంది. మానవ శరీరం స్వంతంగా సెలీనియంను ఉత్పత్తి చేయలేదు. దీని ఫలితంగా అవసరమైన రోజువారి విలువను ఆహారం నుండి సమకూర్చుకోవాలి. ఇది మొత్తం ఆరోగ్యానికి ప్రయోజనం చేకూర్చడానికి ఆహారం నుండి సరైన మొత్తాలను పొందడం చాలా అవసరం.

కృతజ్ఞతగా, సెలీనియం అనేక రకాల ఆహారాలలో కనిపిస్తుంది, ఫలితంగా దానిని ఒక వ్యక్తి ఆహారంలో సులభంగా చేర్చుకోవచ్చు. నేలలో సెలీనియం ఉండటం వలన, ఆహారంలో దాని స్థాయిలు ఆహారం పండించిన నేలలో ఎంత సెలీనియం ఉందో దానిపై ఆధారపడి ఉంటుంది. దీంతో పాటు బ్రెజిల్ గింజలు, సముద్ర ఆహారాలు మరియు అవయవ మాంసం వంటి ఆహార పదార్ధాలు సెలీనియం యొక్క అత్యధిక ఆహార వనరులు. ఉదాహరణకు, ఒక ఔన్స్ బ్రెజిల్ గింజలలో 544 mcg సెలీనియం లేదా సిఫార్సు చేయబడిన రోజువారీ విలువ (DV)లో 989 శాతం ఉంటుంది.

సెలీనియం రిచ్ ఆహార వనరులు:     Dietary sources of Selenium

• పసుపు ఫిన్ ట్యూనా
• హాలిబట్
• సార్డినెస్
• గొడ్డు మాంసం
• హామ్
• రొయ్యలు
• కాటేజ్ చీజ్
• బ్రౌన్ రైస్
• ఉడికించిన గుడ్లు
• సంపూర్ణ గోధుమ రొట్టె
• బీన్స్/కాయధాన్యాలు.

సంభావ్య ప్రమాదాలు             Potential risks of Selenium

ఒక వ్యక్తి ఆహారాలు లేదా సప్లిమెంట్ల ద్వారా సిఫార్సు చేయబడిన 400 mcg సెలీనియం గరిష్ట పరిమితిని నిరంతరం మించిపోతే, అది ప్రతికూల ఆరోగ్య ప్రభావాలను కలిగిస్తుంది. అధిక సెలీనియం తీసుకోవడం యొక్క మొదటి సంకేతాలలో ఒకటి శ్వాసలో వెల్లుల్లి వాసన మరియు నోటిలో లోహ రుచి వెలువడుతుంది.

దీర్ఘకాలికంగా సెలీనియం తీసుకోవడం వల్ల కలిగే సంకేతాలు:

• జుట్టు మరియు గోర్లు రాలడం లేదా పెళుసుదనం
• చర్మ గాయాలు
• మచ్చలు లేదా క్షీణిస్తున్న దంతాలు
• వికారం
• విరేచనాలు
• అలసట
• చిరాకు.

సెలీనియం సప్లిమెంట్ల ద్వారా మెగా డోస్‌లను తీసుకోవడం వల్ల తీవ్రమైన సెలీనియం విషప్రయోగం సంభవించవచ్చు. ఇది తీవ్రమైన శ్వాసకోశ బాధ సిండ్రోమ్, తీవ్రమైన జీర్ణశయాంతర మరియు నాడీ సంబంధిత లక్షణాలు, మూత్రపిండాల వైఫల్యం, గుండె వైఫల్యం మరియు అత్యంత తీవ్రమైన సందర్భాల్లో మరణం కూడా సంభవించే ప్రమాదం ఉంది.

చివరిగా.!

సెలీనియం అనేది శరీరంలోని అనేక కీలకమైన విధుల నిర్వహణకు అవసరమైన ముఖ్య ఖనిజం. ఇది అనేక విభిన్న ఆరోగ్య ప్రయోజనాలను అందించగలదనే దానికి పరిమిత ఆధారాలు కూడా ఉన్నాయి. సెలీనోప్రొటీన్లు శక్తివంతమైన యాంటీఆక్సిడెంట్లు, ఇవి ఫ్రీ రాడికల్స్ వల్ల కలిగే నష్టం అరికటడ్డంలో సహాయపడతాయి. ఇవి వృద్ధాప్యం మరియు వయస్సు సంబంధిత ఆరోగ్య పరిస్థితుల నుండి రక్షించడంలో సహాయపడతాయి. అయితే సెలీనియం ఉన్న వనరుల కంటే వాటి సప్లిమెంట్లను వినియోగించాలని అనుకుంటే మాత్రం వైద్యుల సూచనలు తప్పనిసరి. ఎందుకంటే సెలీనియం సప్లిమెంట్లు వృద్ధాప్యాన్ని నెమ్మదిస్తాయి లేదా నిరోధించగలవని ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.

అయితే, ఆహారంలో సెలీనియం యొక్క సరైన మొత్తంలో చేర్చడం చాలా ముఖ్యం ఎందుకంటే ఇది ఫ్రీ రాడికల్స్‌ను తటస్థీకరించడంలో మరియు మంటను తగ్గించడంలో పాత్ర పోషిస్తుంది, ఈ రెండూ అకాల వృద్ధాప్యానికి దోహదం చేస్తాయి. మీకు సెలీనియం లోపం ఉందని మీరు విశ్వసిస్తే లేదా సెలీనియం సప్లిమెంట్లను తీసుకోవడాన్ని పరిశీలిస్తుంటే, మీ వైద్య ప్రదాతతో మాట్లాడటం వారి సూచనలను పరిగణలోకి తీసుకోవాలి. ఎందుకంటే అధిక సెలీనియం డోస్‌లు పలు వివరీత పరిస్థితులకు లేదా మరణానికి కూడా దారి తీయవచ్చు.