డయాబెటిస్ అనేది శరీరం ఇన్సులిన్ను ఉత్పత్తి చేయని (టైప్ 1) లేదా ఇన్సులిన్ను సరిగ్గా ఉపయోగించని (టైప్ 2) పరిస్థితి. రెండు రకాలు రక్తంలో చాలా గ్లూకోజ్ లేదా చక్కెరను కలిగిస్తాయి. ఇన్సులిన్ అనేది క్లోమంలో తయారయ్యే హార్మోన్. ఇది రక్తంలోని గ్లూకోజ్ మొత్తాన్ని నియంత్రిస్తుంది మరియు మీ శరీరం శక్తి కోసం కార్బోహైడ్రేట్ల నుండి చక్కెరను ఉపయోగించుకునేలా చేస్తుంది. ఇన్సులిన్ లేకుండా, చక్కెర మీ కణాలలోకి ప్రవేశించదు మరియు అది రక్తప్రవాహంలో పేరుకుపోతుంది. ప్రతి సంవత్సరం కేవలం అగ్రరాజ్యం అమెరికాలోనే దాదాపు 1.2 మిలియన్ల మంది డయాబెటిస్ బారిన పడుతున్నారని గణంకాలు చెబుతున్నాయి.
అయినా ఇప్పటికీ చాలామందికి డయాబెటిస్ వ్యాధి లక్షణాలు ఉన్నా దానిని నిర్ధారణ చేసుకునేందుకు ముందుకు రావడం లేదు. డయాబెటిస్ అనేది దీర్ఘకాలిక, రోజురోజుకూ మనిషి అరోగ్యాన్ని దెబ్బతీసే రుగ్మత. కాబట్టి ఆరోగ్యకరమైన రక్తంలో చక్కెర స్థాయిని నిర్వహించడానికి లక్షణాలను ఎలా గుర్తించాలో అర్థం చేసుకోవడం కీలకం. కానీ ప్రారంభ మధుమేహ లక్షణాలు అందరికీ ఒకేలా ఉండవు. కొంతమందికి ఈ పరిస్థితి యొక్క టెల్-టేల్ సంకేతాలు అభివృద్ధి చెందుతాయి, మరికొందరు అరుదైన లక్షణాలను అనుభవిస్తారు.
మధుమేహాన్ని సూచించే 12 అసాధారణ లక్షణాలు: 12 unusual symptoms that indicate diabetes:
1. మెడపై చర్మం నల్లగా ఉండటం Darker skin on the neck
మీ చర్మంపై, ముఖ్యంగా మీ మెడ చుట్టూ నల్లటి మచ్చలు ఏర్పడటం మధుమేహానికి ఒక హెచ్చరిక సంకేతం. నల్లటి మచ్చలు విస్తృతంగా కనిపించవచ్చు లేదా చర్మం ముడతలలో మాత్రమే గుర్తించదగినవి కావచ్చు. మీ మెడ చుట్టూ ఉన్న చర్మం వెల్వెట్గా లేదా మందంగా అనిపించవచ్చు. ఈ పరిస్థితిని అకాంథోసిస్ నైగ్రికన్స్ (AN) అని పిలుస్తారు. ఇది కొన్నిసార్లు గజ్జలు మరియు చంకలలో కూడా ఉంటుంది. టైప్ 2 డయాబెటిస్తో మరియు ముదురు రంగు ఉన్నవారిలో ఈ పరిస్థితి సాధారణం. రక్తప్రవాహంలో ఇన్సులిన్ అధిక స్థాయిలో ఉండటం వల్ల చర్మ కణాలు సాధారణం కంటే వేగంగా పునరుత్పత్తి అవుతాయి.
2. పునరావృత ఇన్ఫెక్షన్లు Recurrent infections
మధుమేహం ఉండటం వల్ల మీ రోగనిరోధక శక్తి బలహీనపడుతుంది, దీని వలన మీరు అనారోగ్యాలకు గురయ్యే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుంది. ఫలితంగా, మీకు పునరావృత ఇన్ఫెక్షన్లు ఉండవచ్చు.
వీటిలో ఇవి ఉండవచ్చు:
- యోని ఇన్ఫెక్షన్లు
- ఈస్ట్ ఇన్ఫెక్షన్లు
- మూత్రాశయ ఇన్ఫెక్షన్లు
- చర్మ ఇన్ఫెక్షన్లు
మీ రక్తంలో ఎక్కువ చక్కెర ఉన్నప్పుడు, తెల్ల రక్త కణాలు రక్తప్రవాహంలో ప్రయాణించడంలో ఇబ్బంది పడతాయి. ఇది ఇన్ఫెక్షన్లతో పోరాడే మీ శరీర సామర్థ్యాన్ని తగ్గిస్తుంది.
3. దృష్టి మార్పులు Vision changes
మీ దృష్టిలో మార్పులు గమనించినట్లయితే, మీరు మొదట కంటి వైద్యుడిని సంప్రదించాలని ఆలోచించవచ్చు. అయితే, దృష్టి మార్పులు మధుమేహం యొక్క హెచ్చరిక సంకేతం కూడా కావచ్చు. అధిక రక్తంలో చక్కెర మీ కళ్ళతో సహా మీ శరీరంలోని ప్రతి భాగాన్ని ప్రభావితం చేస్తుంది. ఇది మీ కళ్ళలోని ద్రవ స్థాయిలను మార్చవచ్చు, ఫలితంగా వాపు, అస్పష్టమైన దృష్టి లేదా వస్తువులపై దృష్టి పెట్టడంలో ఇబ్బంది ఏర్పడుతుంది.
4. తలతిరగడం Lightheadedness
కొంతమంది తలతిరగడం అలసట లేదా ఆకలికి కారణమని చెబుతారు – ఇది నిజం కావచ్చు – కానీ ఇది డయాబెటిస్తో కూడా జరుగుతుంది, మరియు తక్కువ రక్తంలో చక్కెరతో మాత్రమే కాదు. అధిక రక్తంలో చక్కెర తలతిరగడానికి కూడా కారణమవుతుంది. అధిక గ్లూకోజ్ స్థాయిలు తరచుగా మూత్రవిసర్జనకు కారణమవుతాయి, ఇది నిర్జలీకరణానికి దారితీస్తుంది. మరియు మీ శరీరంలో తక్కువ స్థాయి నీరు మీ మెదడు పనితీరును ప్రభావితం చేస్తుంది. నిర్జలీకరణం ఏకాగ్రత మరియు జ్ఞాపకశక్తిని కూడా ప్రభావితం చేస్తుంది.
5. లైంగిక పనిచేయకపోవడం Sexual dysfunction
అంగస్తంభన పనిచేయకపోవడం మధుమేహం యొక్క మరొక సంభావ్య లక్షణం. ఇది సాధారణంగా టైప్ 2 డయాబెటిస్ ఉన్న పురుషులను ప్రభావితం చేస్తుంది, వారికి అంగస్తంభన సాధించడం కష్టతరం చేస్తుంది. అధిక రక్తంలో చక్కెర పురుషాంగానికి రక్తాన్ని తీసుకువెళ్ళే నరాలు మరియు రక్త నాళాలను దెబ్బతీసినప్పుడు లైంగిక సమస్యలు సంభవిస్తాయి. స్త్రీలలో లైంగిక పనిచేయకపోవడం కూడా సంభవించవచ్చు, దీని ఫలితంగా తక్కువ ఉద్రేకం మరియు పేలవమైన సరళత ఏర్పడుతుంది. అయితే, పురుషుల కంటే మహిళల్లో మధుమేహానికి సంబంధించిన లైంగిక సమస్యలపై పరిశోధన తక్కువ నిశ్చయాత్మకమైనది.
6. చిరాకు Irritability
తరచుగా చిరాకుగా అనిపించడం లేదా మీ మానసిక స్థితిలో మార్పులు ఉండటం నిర్ధారణ కాని మధుమేహానికి మరొక సంకేతం. ఎందుకంటే నిర్వహించబడని మధుమేహం రక్తంలో చక్కెరలో వేగవంతమైన మార్పులకు కారణమవుతుంది. మీ రక్తంలో చక్కెర స్థాయిలు మానసిక స్థితిలో వేగవంతమైన మార్పులకు దోహదం చేస్తాయి, కాబట్టి సాధారణ పరిధి కంటే తక్కువ లేదా అంతకంటే ఎక్కువ స్థాయిలు మీరు ఎలా భావిస్తున్నారో ప్రభావితం చేస్తాయి. ఇక్కడ చెప్పుకోవాల్సన విషయం ఏమిటంటే చిరాకు మరియు ఇతర మానసిక స్థితి మార్పులు తాత్కాలికమైనవి మరియు రక్తంలో చక్కెర స్థాయిలు మరింత స్థిరంగా మారినప్పుడు భావోద్వేగాలు సాధారణ స్థితికి వస్తాయి.
7. బరువు తగ్గడం Weight loss
శరీరం ఇన్సులిన్ను ఉత్పత్తి చేయనప్పుడు లేదా సరిగ్గా ఉపయోగించలేనప్పుడు, మీ కణాలకు శక్తి కోసం ఉపయోగించుకోవడానికి తగినంత గ్లూకోజ్ లభించదు. ఫలితంగా, శరీరం శక్తి కోసం కొవ్వు మరియు కండర ద్రవ్యరాశిని కాల్చడం ప్రారంభిస్తుంది. ఇది మొత్తం శరీర బరువులో అకస్మాత్తుగా తగ్గుదలకు కారణమవుతుంది.
8. దురద Itching
నిర్ధారణ చేయని మధుమేహం మరియు రక్తంలో చక్కెర పెరుగుదల కూడా మీ శరీరం అంతటా నరాల ఫైబర్లను దెబ్బతీస్తుంది. ఈ నష్టం ఎక్కడైనా జరగవచ్చు, కానీ సాధారణంగా చేతులు మరియు కాళ్ళలోని నరాలను ప్రభావితం చేస్తుంది. ఈ నష్టం దురదకు కారణమవుతుంది. అదనంగా, రక్తంలో చక్కెర పెరగడం వల్ల రక్త నాళాలు దెబ్బతినడం వల్ల మీ అవయవాలలో ప్రసరణ తగ్గుతుంది. ఇది మీ చర్మం ఎండిపోయి దురద మరియు పొట్టుకు దారితీస్తుంది.
9. పండ్ల వాసనతో కూడిన శ్వాస Fruity-smelling breath
పండ్ల వాసనతో కూడిన శ్వాస అనేది మధుమేహం లేదా మరింత ప్రత్యేకంగా డయాబెటిక్ కీటోయాసిడోసిస్ యొక్క మరొక తక్కువగా తెలిసిన లక్షణం. మళ్ళీ, మీ శరీరం శక్తి కోసం ఇన్సులిన్ను ఉపయోగించలేనప్పుడు, అది శక్తి కోసం మీ కొవ్వు కణాలను విచ్ఛిన్నం చేస్తుంది. ఈ ప్రక్రియ కీటోన్స్ అని పిలువబడే ఆమ్లాన్ని ఉత్పత్తి చేస్తుంది. రక్తప్రవాహంలో అదనపు కీటోన్లు సాధారణంగా మూత్రం ద్వారా శరీరాన్ని వదిలివేస్తాయి. అయినప్పటికీ, శరీరం శక్తి కోసం కొవ్వును విచ్ఛిన్నం చేయడం ప్రారంభించినప్పుడు, దాని ప్రభావం పండ్ల వాసనతో కూడిన శ్వాస లేదా శ్వాస, ఇది అసిటోన్ లేదా నెయిల్ పాలిష్ లాగా ఉంటుంది. డయాబెటిక్ కీటోయాసిడోసిస్ అనేది డయాబెటిస్ యొక్క తీవ్రమైన సమస్య మరియు మీకు అది ఉందని మీరు విశ్వసిస్తే, మీరు వైద్య సహాయం తీసుకోవాలి.
10. మీ అవయవాలలో నొప్పి Pain in your limbs
అధిక చక్కెర స్థాయిలు నరాల నష్టానికి కారణమైనప్పుడు – డయాబెటిక్ న్యూరోపతి – మీకు నొప్పి లేదా తిమ్మిరి వంటి సమస్యలు రావచ్చు. ఈ నొప్పి కాళ్ళు లేదా పాదాలలో సంభవించవచ్చు, లేదా మీకు మీ అవయవాలలో జలదరింపు లేదా మంట లేదా తిమ్మిరి ఉండవచ్చు.
11. నోరు పొడిబారడం Dry mouth
ఎవరికైనా నోరు పొడిబారడం ఉండవచ్చు, కానీ ఇది మధుమేహం ఉన్నవారిని ప్రభావితం చేస్తుంది ఎందుకంటే అధిక రక్తంలో చక్కెర లాలాజల ప్రవాహాన్ని తగ్గిస్తుంది. నోటిలో చాలా తక్కువ లాలాజలం దంతక్షయం మరియు చిగుళ్ల వ్యాధికి పూర్వగామి. విచిత్రంగా, డయాబెటిస్ నిర్ధారణ తర్వాత కూడా నోరు పొడిబారడం కొనసాగవచ్చు. డయాబెటిస్ చికిత్సకు ఉపయోగించే కొన్ని మందుల దుష్ప్రభావం.
12. వికారం Nausea
వికారం మరియు వాంతులు కూడా డయాబెటిస్ను సూచించే ఇతర లక్షణాలు. రెండూ న్యూరోపతి ఫలితంగా సంభవించవచ్చు. నరాల దెబ్బతినడం వల్ల మీ శరీరం కడుపు నుండి ప్రేగులకు ఆహారాన్ని సరిగ్గా తరలించకుండా నిరోధించవచ్చు. ఈ ప్రక్రియలో అంతరాయం ఆహారం కడుపులో తిరిగి రావడానికి కారణమవుతుంది, ఫలితంగా వికారం మరియు కొన్నిసార్లు వాంతులు వస్తాయి.
మధుమేహం సాధారణ లక్షణాలు ఏమిటి? What are more common symptoms of diabetes?
మధుమేహం యొక్క అసాధారణమైన, అరుదైన లక్షణాలను గుర్తించడంతో పాటు, ఇన్సులిన్ సరిగ్గా ఉపయోగించలేకపోవడంతో సంబంధం ఉన్న మరింత సాధారణ లక్షణాలను గుర్తుంచుకోవడం ముఖ్యం.
మధుమేహం యొక్క సాధారణ లక్షణాలు:
- దాహం పెరగడం
- తరచుగా మూత్ర విసర్జన చేయడం
- తీవ్రమైన ఆకలి
- నెమ్మదిగా నయం అయ్యే పుండ్లు
వైద్యుడిని ఎప్పుడు చూడాలి? When do I see a doctor?
మధుమేహానికి చికిత్స లేనప్పటికీ, చికిత్సా ప్రణాళికతో దీనిని నిర్వహించవచ్చు. కానీ చికిత్స చేయకుండా వదిలేస్తే, ఇది వంటి సమస్యలకు దారితీస్తుంది:
- కోలుకోలేని నరాల నష్టం
- అంధత్వం
- చర్మ సమస్యలు
- మూత్రపిండాల వ్యాధి
- విచ్ఛేదనం
- స్ట్రోక్
- మరణం
మీరు ఇటీవల మీలాగే భావించకపోతే, లేదా మీకు డయాబెటిస్ లక్షణాలు ఏవైనా ఉంటే, మీ వైద్యుడిని చూడండి. యాదృచ్ఛిక రక్త చక్కెర పరీక్ష, ఉపవాస రక్త చక్కెర పరీక్ష మరియు కాలక్రమేణా మీ రక్తంలో గ్లూకోజ్ను కొలిచే A1C పరీక్ష, మీ వైద్యుడికి మధుమేహాన్ని నిర్ధారించడంలో సహాయపడతాయి. నిర్ధారణ అయిన తర్వాత, చికిత్సలో ఇన్సులిన్, నోటి మందులు, వ్యాయామం, అలాగే ఆహార మార్పులు ఉంటాయి.
చివరిగా..!
మధుమేహం యొక్క ప్రారంభ లక్షణాలను గుర్తించడం కష్టం. మీకు మెరుగుపడని లేదా తీవ్రతరం కాని ఏవైనా అసాధారణ లక్షణాలు ఉంటే, మీ వైద్యుడితో అపాయింట్మెంట్ తీసుకోండి. పరీక్షలు ఈ వ్యాధిని నిర్ధారించవచ్చు లేదా తోసిపుచ్చవచ్చు. మీకు డయాబెటిస్ ఉన్నట్లు నిర్ధారణ అయితే, మీ వైద్యుడు ఉత్తమ చికిత్సను సిఫారసు చేయవచ్చు.